یک پرسش و پاسخ هودهورزانه
آموزههای شرعی در قالب آیات و روایات ما را از برخی لذایذ دنیوی چون نوشیدن شراب و دیدن روی زیبا و....منع میکنند،ولی در عوض لذایذی چون شراب بهشتی و بهرهگیری از حوریان زیباروی بهشتی را به ما وعده میدهند.اگر اینها خوب است،چرا در اینجا از آن منع شدهایم؟ و اگر بد است،چرا در آن دنیا میتوانیم از آنها بهرهمند شویم؟
پاسخ:
اوّلاً دینباوران با این آموزهها مشکلی ندارند؛زیرا با نگاه تعبُّدی هر گونه حلال را مُجاز و هر حرام را غیرمُجاز میدانند.
ثانیاً - بنابراین دینگریزان و آیینستیزان که نگاهی فرادینی دارند، قطعاً آموزههای خردبار و دانشمحور را میپذیرند. امروزه معمولاً هر نگاه جامعهشناسانه و روانشناسانه بر این باور است که هر جامعۀ انسانی با هر مرام و ایدهئولوژی دارای یک نظام اجتماعی خردپذیر و دانشمدار است.در هر اجتماع انسانی،کانون خانواده یک واحد اجتماعی محسوب میشود. هر خانواده متشکّل از پدر،مادر و فرزندان است. اگر این کانون درهمبریزد و روابط همسری میان مرد و زن دچار آشفتگی شود،فرق جامعۀ انسان با جامعۀ حیوانی چیست؟ بنابراین باید روابط هر زن و هر مرد باید طبق قواعد و قوانین انسانی تعریف شود. دراینجاست که خردجمعی و دانش اجتماعی در کانون هر خانواده روابط هر همسر را محدود به همسر خود میکند،نه آزادی رابطه با هر زن و مرد دیگر.
فارغ از همۀ آموزههای دینی، زیانهای نوشیدن مشروبات الکلی و مستکننده نیز باوری خردپذیر و دانشمدار است و مورد تایید بسیاری از متخصّصان پزشکی و روانشناسی است.
اکنون به این پرسش میرسیم،که آیا اگر این باور در اذهان انسانها ریشه کند که :«انجام کارهای خردگریز و دانشستیز باعث عذاب اخروی است و پرهیز از آنها پاداشی فراتر از لذایذ دنیوی دارد.»کُلّاً هودهای دارد یا ندارد؟
پس موضوع گفتمان ما فارغ از حلال و حرام شرعی،تنها هودۀ این باور است. من فکر نمیکنم هیچ خردورزی این هوده را بیهوده ارزیابی کند!
گاهی نمیتوان به کتابی بیان نمود